Το τριήμερο της Καθαράς Δευτέρας, συγκεκριμένα το Σάββατο 21/2/2026, η Άγκιστρο Δράση σας προσκαλεί να περπατήσουμε μαζί σε έναν τόπο όπου ο χειμώνας και η ιστορία μπλέκονται με τρόπο μοναδικό. Στη χειμωνιάτικη ομίχλη του Φαραγγιού του Ρούπελ, εκεί όπου ο Στρυμόνας χαράζει με δύναμη το πέρασμά του ανάμεσα στα βράχια και στις απότομες πλαγιές, το τοπίο μοιάζει να κρατά ακόμη ζωντανές τις μνήμες που σημάδεψαν αυτόν τον τόπο.
Η συνάντησή μας θα γίνει αρχικά στο Κέντρο Μνήμης Μπέλλες Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου -στο Νέο Πετρίτσι- όπου θα ενημερωθούμε για την ιστορία του βουνού και τον ρόλο του κατά τη διάρκεια της Μάχης των Οχυρών το 1941. Μέσα από αφήγηση, εικόνες και ντοκουμέντα, θα αποκτήσουμε το απαραίτητο ιστορικό υπόβαθρο, ώστε η διαδρομή που θα ακολουθήσει να μην είναι απλώς ένας περίπατος στη φύση, αλλά ένα βιωματικό πέρασμα μέσα από την ίδια την ιστορία του τόπου.
Στη συνέχεια θα κινηθούμε βορειοανατολικά προς τη Στενωπό του Ρούπελ, ακολουθώντας μια διαδρομή που συνδέει φυσικά το τοπίο με τη βαριά ιστορική του φόρτιση. Το πέρασμα στενεύει, οι πλαγιές υψώνονται γύρω μας και η αίσθηση του συνόρου γίνεται ολοένα και πιο έντονη, όχι ως γραμμή στον χάρτη, αλλά ως βιωματική εμπειρία μέσα στο ίδιο το τοπίο.
Καθώς ακολουθούμε το μονοπάτι, ξεπροβάλλουν μπροστά μας τα παροπλισμένα αμυντικά έργα της Γραμμής Μεταξά, χτισμένα ακριβώς πάνω στα σύνορα με τη Βουλγαρία. Σιωπηλά και επιβλητικά, μοιάζουν με φρουρούς μιας εποχής που δεν έσβησε ποτέ από τη συλλογική μνήμη. Με κάθε μας βήμα, η ιστορία του 1941 έρχεται πιο κοντά, όχι ως αφήγηση αλλά ως αίσθηση παρουσίας.
Βρισκόμαστε σε μια περιοχή όπου δόθηκαν σφοδρές μάχες ενάντια στους Γερμανούς εισβολείς, σε έναν χώρο που αργότερα έμεινε κλειστός και απροσπέλαστος για δεκαετίες ολόκληρες. Κατά τα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου, η Στενωπός του Ρούπελ αποτέλεσε μια πραγματική «Απαγορευμένη Ζώνη», φορτισμένη με ένταση, επιτήρηση και σιωπή, στοιχεία που ακόμη και σήμερα μοιάζουν να αιωρούνται στον αέρα αυτού του μοναδικού τόπου.
Ο χειμωνιάτικος αέρας και το ψυχρό φως κάνουν την εμπειρία πιο έντονη, λες κι η ίδια η φύση μάς αφηγείται τις στιγμές που σημάδεψαν αυτή τη στενωπό. Θα περπατήσουμε μαζί μια περιοχή που για πολύ καιρό ήταν αδιαπέραστη για τους πολίτες, θα δούμε επιφανειακά και υπόγεια έργα της φημισμένης «Γραμμής Μεταξά», που τον Απρίλιο του ’41 αντιστάθηκαν με θάρρος και αυταπάρνηση. Θα κοιτάξουμε προς τα «απέναντι», στα σύνορα που κάποτε έκλειναν ερμητικά, εκεί όπου τελείωνε το λεγόμενο «Σιδηρούν Παραπέτασμα» και χωριζόταν για δεκαετίες ολόκληρες μια ολόκληρη ήπειρος. Θα κάνουμε μια μικρή στάση για ζεστό τσάι και θα ακούσουμε ιστορίες που σημάδεψαν τη ζωή των ανθρώπων εδώ, ιστορίες που φωτίζουν το παρελθόν με έναν τρόπο απλό και βαθιά ανθρώπινο.
Γιατί στη διαδρομή αυτή, η ιστορία δεν είναι κάτι που απλώς αντικρίζουμε. Είναι κάτι που το νιώθουμε. Μια εμπειρία που μας φέρνει πιο κοντά στην έννοια της ελευθερίας, της ειρήνης και της μνήμης. Και όταν ολοκληρώσουμε αυτή την πορεία, φεύγουμε αλλιώτικοι· πιο συνειδητοί, πιο συγκινημένοι, με μια ειλικρινή αίσθηση σεβασμού για όσους κράτησαν τις θέσεις τους σε αυτά τα βουνά και άφησαν πίσω μια κληρονομιά που αξίζει να τη θυμόμαστε.
